Yüzyil önce Rus fizyolog Pavlov hayvanlarin ögrenme yöntemleri üzerine arastirmalar yaptiginda bir köpegin tehlikeden kaçmadan önce ayinin pençelerinin derisine geçmesini bekleyecek olursa asla hayatta kalamayacagini söylemistir. Buradaki gerçek basittir. Isaret düzeltmeden ya da ayi durumunda cezadan önce gelmelidir.
Köpek egitiminde biz ne yapariz? Testi kirilmadan çocugu dövmek misali önce bogma zincirini çeker ardindan köpegi uyaririz. Tüm uzmanlar bunu önerse de “sag duyu” olarak kabul edilen bu kural köpek için aslinda “dogal” degildir.
Her kapi çaldiginda kapiya havlayarak sizden önce kosturan bir köpegi ele alalim. Kapi çaldiginda köpek kapiya firlarken önce cezalandirip ardindan “Hayir” denmesi mi yoksa önce “hayir” ile uyarilarak sonra cezalandirilmasi mi daha etkili olacaktir ? Ikinci durumda bir daha ki sefere “Hayir” dendiginde dönüp bir kez daha düsünmek için iyi bir nedeni olacaktir. Böylece uyarildiktan sonra istenmeyen davranisi devam ettirdiginde cezalandirilacagini bilecektir.
Bu tutumun tutarli ve devamli olmasi ayrica önemlidir.
Asla unutulmamasi gereken sey ise ardindan yapmasi gereken hareket için ödüllendirilmesi itaatin, kendi basina hareket etmesinden daha keyifli olacagini pozitif yönlendirmeyle ona anlatilmasi olacaktir.
Kapi çaldiginda otur ve bekle komutu ile misafirleri içeri buyur etmek ilk heyecani kontrol altina alirken eger çok huzursuz ise misafirlerce önce görmezden gelinmesi biraz sakinlestiginde ise sakin ve dostane olabilecek her tavri için misafirler ve sizce sakince ödüllendirmesi eve gelenleri pozitif olaylarla bagdastirmasina neden olacaktir. Bu süreç zaman alabilir. Bu nedenle acele edilmemesi gerekir. Asiri durumlarda misafirler köpegi tamamen görmezden gelirken belli etmeden yere küçük ödül yiyecekleri düsürerek köpegi misafirlerin varligina olumlu yönlendirmeyle alistirilabilir. Köpegin uymasi gereken tüm komutlar uzun egzersizler gerektirebileceginden gerektiginde hepsi ayri ayri çalisilmalidir.
Bu makalenin bazi kisimlari Gary Wilkes’in 1997 tarihli ayni konulu yazisindan alinmistir,
